هم‌زمان با آغاز رویداد Adobe MAX ۲۰۲۶ در میامی، شرکت ادوبی از همکاری تازه‌ای خبر داده که می‌تواند جایگاه این شرکت را در صنعت هوش مصنوعی تغییر دهد. ادوبی، سازنده نرم‌افزارهای شناخته‌شده‌ای مانند فتوشاپ و ایلاستریتور، اکنون به‌عنوان «شریک رسمی نوآوری در حوزه هوش مصنوعی» شرکت والت دیزنی انتخاب شده است.
بر اساس این توافق، ادوبی و دیزنی برای توسعه مدل‌های اختصاصی هوش مصنوعی با یکدیگر همکاری خواهند کرد. این مدل‌ها با استفاده از مالکیت فکری و دارایی‌های اختصاصی دیزنی آموزش می‌بینند و قرار است برای تولید و بررسی ایده‌های اولیه در پروژه‌های سینمایی و تلویزیونی دیزنی، شبکه ESPN و حتی طراحی و توسعه پارک‌های تفریحی این شرکت به کار گرفته شوند.
این همکاری از چند جهت جلب توجه کرده است؛ به‌ویژه اینکه ادوبی برخلاف شرکت‌هایی مانند OpenAI، گوگل و Anthropic، از بازیگران اصلی توسعه مدل‌های بنیادی هوش مصنوعی به شمار نمی‌رود. با این حال، شاید همین تفاوت یکی از دلایلی باشد که این همکاری را برای هر دو طرف منطقی و جذاب کرده است.
دیزنی به دنبال راهی مطمئن‌تر برای استفاده از هوش مصنوعی
تلاش‌های دیزنی برای وارد کردن هوش مصنوعی به فرایندهای تولید داخلی و محصولات مصرف‌کنندگان، تاکنون چندان بی‌حاشیه نبوده است. برخی از ایده‌ها و پروژه‌های داخلی این شرکت با واکنش‌های انتقادی و حتی تمسخر روبه‌رو شدند. از سوی دیگر، همکاری قبلی دیزنی با OpenAI نیز پس از تصمیم این شرکت برای توقف مدل تولید ویدئوی Sora، تنها سه ماه پس از آغاز همکاری، عملاً به بن‌بست رسید.
نزدیک‌ترین اقدام دیزنی به جایگزینی این همکاری، توافقی بود که به تولیدکنندگان محتوای تیک‌تاک اجازه می‌داد از مالکیت فکری و شخصیت‌های متعلق به دیزنی در آثار خود استفاده کنند؛ توافقی که خود نیز بحث‌هایی درباره مرز میان رسانه‌های اجتماعی و سرگرمی‌های سنتی به وجود آورد.
اما همکاری جدید با ادوبی مسیر متفاوتی را دنبال می‌کند. تمرکز اصلی این قرارداد نه بر تولید محتوای نهایی برای مخاطبان، بلکه بر بهبود فرایندهای داخلی طراحی و تولید است.
ادوبی دسترسی دیزنی به مجموعه‌ای از ابزارهای خود، از جمله Firefly برای تولید محتوای هوش مصنوعی، Premiere برای تدوین ویدئو و Photoshop برای ویرایش تصاویر را فراهم می‌کند. در کنار این ابزارها، فناوری اختصاصی Firefly Foundry نیز در اختیار دیزنی قرار خواهد گرفت؛ پلتفرمی برای توسعه مدل‌های هوش مصنوعی سفارشی که با منابع مهندسی و پژوهشی اختصاصی ادوبی پشتیبانی می‌شود.
مدل‌های هوش مصنوعی اختصاصی با شخصیت‌ها و جهان بصری دیزنی
یکی از مهم‌ترین بخش‌های این توافق، توسعه مدل‌هایی است که مستقیماً با همکاری دیزنی و ادوبی ساخته می‌شوند. این مدل‌ها با دانش و دارایی‌های منحصربه‌فرد دیزنی آموزش خواهند دید؛ از ویژگی‌های ظاهری و شخصیتی کاراکترها گرفته تا محیط‌ها، فضاها و سبک‌های بصری اختصاصی هر مجموعه.
هدف این است که مدل‌های جدید با نیازهای بخش‌های مختلف دیزنی هماهنگ باشند. از جمله:
- StudioLAB: مرکز نوآوری و همکاری استودیوهای والت دیزنی که بر نمونه‌سازی و آزمایش فناوری‌های جدید تمرکز دارد.
- ESPN Edge: بخش نوآوری و توسعه فناوری در حوزه پخش و تولید محتوای ورزشی.
- Walt Disney World Resort، Disneyland Resort و Disney Cruise Line: مجموعه پارک‌های تفریحی و خدمات گردشگری دیزنی.
دیزنی امیدوار است با استفاده از این فناوری‌ها، برخی فرایندهای طراحی و توسعه که پیش‌تر چندین ماه زمان می‌بردند، در عرض چند روز یا حتی چند ساعت انجام شوند.
هانا الساکر (Hannah Elsakr)، معاون بخش کسب‌وکارهای نوظهور هوش مصنوعی مولد در ادوبی، درباره این همکاری می‌گوید که رویکرد مشترک دو شرکت، هوش مصنوعی را به ابزاری برای شتاب بخشیدن به چشم‌انداز هنری، خلاقیت و تعامل با مخاطبان تبدیل می‌کند. به گفته او، این فناوری به هنرمندان اجازه می‌دهد در زمان کوتاه‌تر، فعالیت‌های خلاقانه بیشتری انجام دهند.
استفاده از Firefly در طراحی پارک‌های تفریحی دیزنی
این همکاری کاملاً از نقطه صفر آغاز نشده است. دیزنی پیش‌تر نیز استفاده از فناوری Firefly Foundry را در برخی پروژه‌های خود شروع کرده بود.
بر اساس اعلامی که در ماه ژوئن منتشر شد، بخش تحقیق و توسعه والت دیزنی ایمجینیرینگ (Walt Disney Imagineering Research & Development) از این فناوری در ابزار اختصاصی طراحی پارک‌های تفریحی استفاده می‌کند.
یکی از کاربردهای این سیستم، تبدیل طرح‌های دستی به تصاویر مفهومی دوبعدی با جزئیات کامل است. در این فرایند، طراح یک ایده اولیه را به‌صورت دستی ترسیم می‌کند و مدل هوش مصنوعی آن را به یک تصویر مفهومی کامل‌تر تبدیل می‌کند.
همچنین یک مدل اختصاصی تولید تصویر برای ساخت دارایی‌های بصری هماهنگ با هویت برند و مجموعه‌های مختلف دیزنی به کار گرفته می‌شود. این قابلیت می‌تواند روند توسعه ایده‌ها و بررسی طرح‌های اولیه برای فضاهای تفریحی و تجربه‌های بصری جدید را سرعت ببخشد.
نگرانی هنرمندان از آینده مشاغل خلاق
با وجود تأکید دو شرکت بر اینکه مدل‌های جدید با محوریت و هدایت هنرمندان توسعه پیدا می‌کنند، این توضیح لزوماً برای همه طراحان و هنرمندان اطمینان‌بخش نیست.
شرکت والت دیزنی در سال ۲۰۲۶ و در دوران مدیریت جاش دآمارو (Josh D’Amaro)، چندین مرحله تعدیل نیرو را پشت سر گذاشته است. گزارش‌ها همچنین از برنامه‌هایی برای کاهش گسترده هزینه‌های سالانه در بخش‌های مختلف شرکت حکایت دارند؛ برنامه‌ای که می‌تواند به حذف تعداد بیشتری از موقعیت‌های شغلی منجر شود.
در ماه ژوئیه نیز مشخص شد که یکی از موج‌های تعدیل نیرو، هنرمندان استودیوی پیکسار را تحت تأثیر قرار داده است؛ اتفاقی که با وجود موفقیت تجاری فیلم Toy Story ۵ و فروش یک میلیارد دلاری آن، رخ داد.
در چنین شرایطی، اعلام همکاری دیزنی و ادوبی نگرانی‌هایی را درباره آینده مشاغل هنری و طراحی ایجاد کرده است. برخی نگران‌اند که استفاده از مدل‌های هوش مصنوعی اختصاصی، به شرکت اجازه دهد با تعداد کمتری از هنرمندان، حجم بیشتری از پروژه‌ها را در زمان کوتاه‌تری به سرانجام برساند.
هرچند ادوبی و دیزنی بر نقش محوری هنرمندان در این فرایند تأکید می‌کنند، اما کاهش زمان تولید و افزایش بهره‌وری می‌تواند در عمل بهانه‌ای برای کوچک‌تر شدن تیم‌های خلاق باشد.
چرا دیزنی ادوبی را به غول‌های هوش مصنوعی ترجیح داد؟
یکی دیگر از نکات جالب این قرارداد، انتخاب ادوبی به‌جای شرکت‌هایی است که مستقیماً در خط مقدم توسعه مدل‌های هوش مصنوعی قرار دارند.
دیزنی می‌توانست برای چنین پروژه‌ای به سراغ شرکت‌هایی مانند OpenAI، گوگل یا Anthropic برود؛ اما همکاری با ادوبی از منظر مدیریت ریسک، انتخاب محتاطانه‌تری به نظر می‌رسد.
تفاوت اصلی در شیوه آموزش و استفاده از مدل‌هاست. به‌جای تکیه بر مدل‌های عمومی که با حجم عظیمی از محتوای اینترنت آموزش دیده‌اند، دیزنی و ادوبی قصد دارند سیستم‌هایی خصوصی و اختصاصی بر پایه دارایی‌های خود دیزنی توسعه دهند.
این رویکرد چند مزیت مهم دارد: کنترل بهتر بر یکپارچگی هویت بصری برند، شفافیت بیشتر درباره منشأ محتوای تولیدشده و حفظ حقوق مالکیت فکری.
به این ترتیب، شخصیت‌ها، تصاویر و سایر دارایی‌های اختصاصی دیزنی در یک محیط خصوصی باقی می‌مانند و برای پردازش در اختیار ارائه‌دهندگان خارجی مدل‌های بنیادی قرار نمی‌گیرند.
ادوبی به دنبال تبدیل شدن به زیرساخت هوش مصنوعی برندهاست
این همکاری با نقاط قوت تجاری ادوبی نیز هماهنگی دارد. Firefly احتمالاً هیچ‌گاه قرار نبوده در رقابت برای ساخت بزرگ‌ترین و قدرتمندترین مدل بنیادی هوش مصنوعی جهان پیروز شود. اما ادوبی مسیر دیگری را انتخاب کرده است: تبدیل شدن به شرکتی که به برندها کمک می‌کند با استفاده از دارایی‌ها و محتوای اختصاصی خود، به شکلی امن‌تر از هوش مصنوعی بهره ببرند.
دیزنی می‌تواند مهم‌ترین نمونه موفقیت این استراتژی باشد. اگر این همکاری به نتایج مطلوب برسد، احتمالاً الگویی برای سایر شرکت‌های بزرگ صنعت سرگرمی و رسانه خواهد شد تا مدل‌های هوش مصنوعی اختصاصی خود را توسعه دهند.
از سوی دیگر، چنین توافقی می‌تواند نشانه‌ای از تغییر جایگاه ادوبی در بازار فناوری باشد؛ شرکتی که تا امروز بیشتر به‌عنوان ارائه‌دهنده نرم‌افزارهای خلاقانه شناخته می‌شد، ممکن است به‌تدریج به یک شریک زیرساختی برای کسب‌وکارهای بزرگ تبدیل شود.
نقشی مشابه آنچه مایکروسافت در نرم‌افزارهای سازمانی، AWS در رایانش ابری و Unreal Engine در صنعت بازی‌های ویدئویی ایفا می‌کنند.
پرسش اصلی این است: آیا آینده هوش مصنوعی در صنعت خلاقیت، در اختیار مدل‌های عمومی و غول‌های فناوری خواهد بود یا شرکت‌هایی مانند ادوبی می‌توانند با ساخت مدل‌های اختصاصی برای برندها، مسیر متفاوتی را شکل دهند؟
همکاری با دیزنی آزمون مهمی برای ادوبی است؛ آزمونی که نتیجه آن می‌تواند بر شیوه استفاده از هوش مصنوعی در استودیوهای طراحی، انیمیشن، سینما و صنایع سرگرمی تأثیر بگذارد. البته هنوز یک مسئله اساسی باقی مانده است: افزایش سرعت و بهره‌وری در تولید، تا چه اندازه به نفع هنرمندان خواهد بود و چه سهمی از فرصت‌های شغلی آن‌ها را تحت تأثیر قرار خواهد داد؟